Instituut voor Islamitische Studies en Publicaties
[Home] [Artikelen] [Nieuwsbladen] [Interreligieus] [Milieu] [Andere sites] [E-mail]

SOMMIGE VADERS DENKEN DAT ZE DOCHTERS MOGEN UITHUWELIJKEN

Egypte is vol van God. Zestig miljoen moslims leven er, net als zes miljoen koptische christenen, in Zijn haast tastbare nabijheid. Twaalf portretten van 'slands religieuze smaakmakers. Twee Afrikaanse studenten: ,,Zelfs religieuze Egyptenaren houden niet van zwarten.''

'Als ik over weet-ik-hoeveel jaar terugkeer naar Congo-Brazzaville, wil ik daar religieus leider worden,' zegt Said Boekaka (25), voorzitter van de vereniging van Afrikaanse studenten aan de theologische faculteit van de Azhar-universiteit.
,,Geen imam, want die hebben er een slechte naam. Dat komt door de Egyptenaren, Saoediërs en Koeweiters met hun dawa, zending. Ze leren een extreem orthodoxe vorm van islam, die niet aansluit bij onze volksaard.
Ik ga de islamitische Congolezen organiseren, en een Afrikaanse islam propageren.''

Oesman Aroea (25) uit Nigeria wil wel graag imam worden. ,,Maar de concurrentie is groot: er is een imam-overschot in Nigeria. Ook voor de afgestudeerden aan de Azhar-universiteit is de situatie slecht. Op dit moment studeren hier wel vierhonderd Nigerianen theologie.''

De Azhar biedt plaats aan tienduizenden studenten uit de hele wereld. Aan deze duizend jaar oude universiteit wordt het puikje van de oelama, de wetsgeleerden, getraind. In veel landen met moslimgemeenschappen spelen in Egypte opgeleide Azhar-geestelijken een belangrijke rol.

Aroea kent nu een kwart van de Koran uit het hoofd, en hij hoopt binnen enkele jaren de hele Koran te kunnen reciteren. Het Arabisch gaat hem vrij gemakkelijk af. ,,Ik wil de Koran vanuit het Arabisch in mijn moedertaal kunnen vertalen, en zo de mensen kunnen uitleggen wat de islam werkelijk is.
Daar bestaan in Nigeria tal van misverstanden over. Zo zijn er vaders die denken dat de Koran ze het recht geeft om hun dochter tegen haar wil uit te huwelijken.''

,,Door de geschiedenis van de begintijd van de islam te bestuderen, weet ik nu ook dat de islam niet met geweld over de wereld is verspreid, maar uit vrije wil is aanvaard. Je zou bijna anders denken als je ziet hoe het in Nigeria toegaat. Bidden is er verplicht op school. Niet bidden betekent slaag. Aan de Azhar hoef je niet te bidden. Het is fout als je het niet doet, leren ze je hier, maar dat is iets tussen jou en God.''

Ook wil Aroea de Nigerianen leren dat afgoderij verboden is. ,,Soms roepen mensen een djinn aan in de hoop dat die duivel helpt. Maar djinns zijn slecht. Wel mag je God vragen je van hen te bevrijden.''

Boekaka uit Congo vindt dat Aroea te ver gaat. ,,De traditionele goden worden djinn genoemd en vervolgens verboden. Je moet niet luisteren naar wat ze je hier allemaal proberen wijs te maken.
De Egyptische docenten en studenten theologie zijn zo steil als de pest. Ze presenteren hun islam alsof dat de enig mogelijke interpretatie is.
Wij Afrikanen houden daar niet van. De Egyptenaren denken dat ze de waarheid in pacht hebben, en die is toevallig Egyptisch. Veel buitenlandse studenten -ook de Aziatische- hebben daar de schurft aan. Azhar-Egyptenaren bezorgen de islam in onze landen het slechte etiket fundamentalistisch.''

Er bestaat volgens Boekaka een groot onderscheid tussen de meeste Afrikaanse en de studenten uit bijvoorbeeld Indonesië, Maleisië en ook Nigeria. ,,Die worden door hun eigen overheden geselecteerd, en zijn altijd zeer gemotiveerd voor hun islamitische studies. Met de meeste Afrikaanse overheden bestaat zo'n samenwerking niet. Daar verrichten de Egyptische ambassade of Egyptische zendelingen de selectie. Omdat veel Afrikanen weinig van de toekomst verwachten, is het niet moeilijk kandidaten te vinden. Ik ben op de Azhar zelfs een Afrikaan tegengekomen die eigenlijk christelijk was. Die had de keuze: in armoede blijven leven of het avontuur. Onlangs is hij toch maar moslim geworden.''

De Azhar geniet veel aanzien in de hele soennitische wereld, en heeft dus een naam op te houden. Pottenkijkers weghouden is één manier. Bij de poort van het complex voor Afrikaanse theologiestudenten in Boe'oes houden wantrouwige veiligheidsmannen de wacht. Zij controleren wie er op bezoek komt, en voelen de studenten aan de tand over hun activiteiten buiten de campus.

Boekaka: ,,Wie met vreemden praat, riskeert te zakken voor tentamens of mag er zelfs niet aan meedoen. Voor zo'n klein 'vergrijp' ben je gemakkelijk nog een jaar langer van huis. Want het vliegticket om terug te keren, krijg je pas als je je diploma hebt. Bijna alle Afrikanen doen járen over hun studie, alleen voor het Arabisch ben je zo drie jaar kwijt. Sommigen zien hun familie in geen tien jaar.''

Bron: Trouw, 9 november 2000