Instituut voor Islamitische Studies en Publicaties
[Home] [Artikelen] [Nieuwsbladen] [Interreligieus] [Milieu] [Andere sites] [E-mail]

DE LOTTO EN VROUWE FORTUNA

De rijen voor de Lotto zijn op sommige dagen veel langer dan de rijen bij de kassa van de supermarkt. De Jackpot wordt hierdoor flink opgedreven en iedereen hoopt het winnende lot te hebben gekocht. De gelukszoekers hopen via het winnende lot hun droom werkelijkheid te zien worden. De foto’s van de winnaars in de krant met een grote cheque suggereren dat het geluk een ieder toelacht.

De rijkste man van Babel

Het verlangen naar geluk is bij een ieder aanwezig. De Romeinen hoopten via offers aan vrouwe Fortuna geluk te kunnen vinden. Zij kon eenvoudige mensen verheffen en machtige mensen laten vallen. Vele Surinamers zouden graag vrouwe Fortuna willen dwingen om hun lottonummer aan te raken. Het verlangen naar rijkdom via een korte geluksweg - zoals de Lotto - is niet nieuw en doet denken aan een oud verhaal uit de grote wereldstad Babel. Arkad was in zijn tijd de rijkste man van Babel. Af en toe gaf hij ook les. Op een middag in de toenmalige Tempel van Kennis, waar iedereen kon komen om te leren, stelde een kleermaker hem de volgende vraag: Hoe kan iemand goed geluk aantrekken? Alle aanwezigen waren hierin geïnteresseerd en er ontstond een openbare discussie. Het bleek dat maar een enkeling ooit geld of sieraden op straat had gevonden, zodat dit soort geluk niet voor een ieder leek weggelegd. Een jongeman stelde dat geluk aan de dobbeltafel werd gevonden. Maar bij navraag bleek ook hier dat de meeste mensen die gedobbeld hadden (denk maar aan onze casinos) uiteindelijk meer hadden verloren dan gewonnen. Hetzelfde bleek voor het wedden bij het paardenrennen. Niemand was daar ooit rijk van geworden. Arkad gaf aan dat bij kansspelen en races het individu altijd aan het kortste eind trekt, omdat de kansen altijd het grootst zijn voor de bankhouder. Arkad vertelde dat hij vele rijke mensen in Babel kende, maar geen van hen had zijn rijkdom te danken aan het kansspel. Je kan af en toe wat winnen, maar je kan er geen blijvend vermogen mee opbouwen.

Bijna rijk

Een oudere handelaar vertelde over een ervaring dat hij rijk zou zijn geweest indien hij een gouden kans hiertoe niet had laten ontsnappen. Verschillende mensen zeiden dat ze kansen in hun leven niet benut hadden en daarom geen rijkdom hadden verworven. Een had een kans om een kudde schapen voor een zacht prijsje te kopen laten liggen, omdat het hem in de avond werd aangeboden door een veeboer die grote haast had om terug te keren. De volgende dag was hij te laat. Een ander had de kans om te investeren in een plan van een vriend dat waarde zou toevoegen aan een stuk grond, niet benut. De vriend had later de grond in kleine kavels verkocht en samen met iemand anders veel geld verdiend aan het plan. Iedereen was het erover eens dat geluk samenhing met het benutten van kansen (gelegenheden) wanneer die zich voordoen. Je zou kunnen denken aan de kans op promotie op het werk door harder dan de anderen te werken, de kans op een betere baan door te studeren, de kans om een perceel te kopen door te sparen, en dergelijke. Deze kansen doen zich voor als gelegenheden in ieders leven.

Geen snel geluk

Arkad vroeg na de discussie aan de kleermaker hoe hij het geluk nu zag. "Ik zie het geluk nu in een ander licht. Ik zag geluk als iets dat zeer begerenswaardig is en zomaar gebeurt, zonder dat je er iets voor hoeft te doen. Nu realiseer ik mij dat zulk geluk niet aangetrokken kan worden. Van onze discussie heb ik geleerd dat iemand die goed geluk wil aantrekken de gelegenheden (kansen) die hem in zijn leven geboden worden, moet benutten." "Je hebt goed gesproken" zei Arkad, "want we zien dat goed geluk vaak de gelegenheden die zich voordoen in ons leven volgt en niet makkelijk op een andere manier naar ons komt." Om die kansen in het leven te benutten moet je actie ondernemen wanneer de gelegenheid zich voordoet. "Actie zal je vooruit helpen op de weg naar het succes waar je zo naar verlangt."

Kans op winst

Laten wij eens kijken hoeveel geluk je nodig hebt om de Jackpot in de lotto te winnen. Iemand die elke week 5 loten koopt is Sf 5000 kwijt. De pot die men normaal kan winnen is 10 miljoen gulden en dat betekent ruwweg dat er dan 10.000 loten verkocht zijn. De kans van elk lot om de Jackpot te winnen is dan 1 op 10.000 of anders geschreven 0,0001. Met aankoop van 5 loten wordt de kans iets groter nl. 0,0005. Wanneer de Jackpot 200 miljoen gulden is, zouden er 200.000 loten verkocht moeten zijn en neemt de kans voor iemand die 5 loten heeft gekocht af tot 0,000025. Meestal ontstaat een Jackpot van 200 miljoen, omdat de pot van de vorige weken niet is gewonnen. Stel dat er 10 miljoen van de eerste week en 50 miljoen gulden van de tweede week in de pot zit. Dat betekent dat er dus in de derde week voor 140 miljoen gulden aan loten is verkocht oftewel 140.000 loten. De kans voor de persoon met 5 loten is dan in werkelijkheid 0,000036, maar nog steeds heel klein. Een rijkaard die voor dezelfde trekking 500 loten heeft gekocht maakt weliswaar 100 keer meer kans om te winnen, maar dat is toch slechts 0,0036. Het gaat hier om ruwe berekeningen, want in de praktijk zijn de kansen een stuk kleiner, omdat niet het hele bedrag naar de hoofdprijs gaat. Een deel van het bedrag gaat naar de andere prijzen, 17,5 procent naar de belastingen, en een deel naar het buitenland als winst. Wat duidelijk is, is dat de kans om de Jackpot te winnen heel klein is en niemand weet dus zeker dat hij/zij binnen 10 jaar ooit een hoofdprijs zal winnen.

Speel op zekerheid

Wanneer Arkad al die gokkende Surinamers, die vrouwe Fortuna smeken om hen te helpen, zou zien, zou hij waarschijnlijk zijn hoofd schudden. Al die mensen die waarschijnlijk mooie kansen in hun leven voorbij laten gaan, omdat ze wachten op die ene winnende combinatie van cijfers. Niet afwachten, maar actie is nodig om in het leven echt te winnen. Laat mij een klein voorbeeld geven ter illustratie. Als diezelfde persoon die elke week 5 loten koopt naar kredietcoöperatie Godo was gestapt en de 5000 gulden had gespaard, zou men aan het eind van het eerste jaar al zeker 260.000 gulden hebben. Tel daarbij nog eens de rente van 11,5 procent op. Volgens Godo levert het elke week 5000 gulden sparen na vijf jaar 2,3 miljoen op en na tien jaar liefst 13,1 miljoen gulden. Dat is bijna 6000 US dollar tegen de huidige koers. Daarmee kan je zeker een deel van je dromen werkelijkheid laten worden. Daarbij komt dat de kans op het winnen van dat bedrag 100 procent zeker is (kans = 1). De meeste mensen die 5 lottobriefjes kopen zullen na 10 jaar echter 2,6 miljoen kwijt zijn geraakt. Het verschil tussen een spaarrekening van 13,1 miljoen en een verlies van 2,6 miljoen gulden is 15,7 miljoen. Dat is veel meer dan een Jackpot van 10 miljoen gulden, met een kans die 2000 keer groter is dan bij het spelen van de Lotto. Wanneer 10.000 personen in 10 jaren Lotto gespeeld hebben, zijn ongeveer 500 van hen gelukkige winnaars geworden en wachten 9.500 nog steeds op de hoofdprijs. Deze 9.500 hebben het goed geluk niet kunnen aantrekken en ondertussen de kans op een spaarrekening van 13 miljoen gulden zomaar voorbij laten gaan. Iemand die goed geluk wil aantrekken doet er dus beter aan om op zekerheid te spelen door de kansen in het leven te benutten in plaats van de kansen van de Lotto.

Dr. Marten Schalkwijk

PS George Clason schreef het boek ‘The richest man in Babylon’ (Bantam Books, 1982)

De Ware Tijd, 10 juli 2001

Lees ook het artikel: "God speelt lotto"